Yıldız Moran
Yıldız Moran (24 Temmuz 1932, İstanbul - 15 Nisan 1995, İstanbul), Türk fotoğrafçılığa adını altın harflerle yazdırmış, yetenekli bir sanatçı, sözlük yazarı ve çevirmendir. Türkiye’nin akademik eğitim almış ilk kadın fotoğrafçısı olan Yıldız Moran, fotoğraf sanatına özgün bakış açısı ve tutkusuyla adeta nefes vermiştir.
1932 yılında İstanbul'da doğan Moran, büyüdüğünde Türkiye'nin çeşitli yüzlerini tek başına dolaşıp fotoğraflayarak dikkat çekecek bir sanatçı olacağını o zamanlar belki de kimse tahmin edemezdi. Öğrenim hayatına Robert Koleji'nde başlayan Moran, buradaki eğitimine son sınıfta nokta koyarak, fotoğraf eğitimi almak üzere İngiltere'ye gitmeye karar verdi. Bu kararıyla, geleceğin başarılı sanatçısının tohumlarını ekmiş oldu.
Londra'daki Bloomsbury Technical College ve Ealing Technical College'da eğitim gören Yıldız Moran, eğitimini desteklemek ve tecrübe kazanmak için Shakespeare Tiyatrosu'nun fotoğrafçısı John Vicker'ın asistanlığını yaptı. Burada edindiği teknik bilgi ve pratiği ile fotoğraf sanatında ustalaştı, kendine özgü bir tarz geliştirdi.
21 yaşındayken ilk fotoğraf sergisini Cambridge'de açan Moran, bu başarısıyla adını tüm İngiltere'ye duyurmayı başardı. İngiltere döneminde biri Cambridge'de, dört tanesi Londra'da olmak üzere toplam beş sergi açtı. Daha sonra İstanbul, Ankara ve Edinburgh'da sergiler açarak, sanatına olan bağlılığını tüm dünyaya gösterdi.
Fotoğraflarında genellikle Anadolu temasını işleyen Moran, İspanya, Avusturya ve Portekiz’i gezerek bu ülkelerde de fotoğraf çekimleri yaptı. Portre fotoğrafçılığı ile tanınan sanatçı, Cemal Gürsel, Muhsin Ertuğrul, Haldun Taner, Mücap Ofluoğlu gibi tanınmış isimlerin portrelerini çekti. İyi derecede İngilizce bilen Moran, eşi Özdemir Asaf'ın şiirlerini İngilizce'ye çevirerek, sözlük çalışmaları yaptı.
Fotoğrafçılıktaki bu başarılarının yanı sıra, Yıldız Moran, aynı zamanda da çok başarılı bir ebeveyn ve eşti. Evliliğinden sonra fotoğrafçılığı bırakan Moran, dört yılda üç çocuk dünyaya getirdi. Ancak, eşi Özdemir Asaf'ı 1981 yılında kaybettikten sonra sanatına geri döndü.
Yıldız Moran, 1982 yılında İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi Fotoğraf Enstitüsü'nde Onur Üyesi oldu. Ancak 1995 yılında hayatını kaybetti ve büyük bir kayıp olarak anıldı. Yıldız Moran, her zaman gençlere ve çocuklarına, hayallerini sürdürme, eğitim ve sanata olan sevginin önemini vurgulayan bir kişi olarak hatırlanacak. Her resim, her portre ve her şiir, onun başarıları ve mirası ile doludur.
Yıldız Moran'ın hikayesi, bizlere başarıya giden yolun tutkudan, cesaretten ve tabii ki eğitimden geçtiğini hatırlatmaktadır. Robert Koleji'nin yetiştirdiği bu başarılı sanatçı, her zaman gençlerin ilham kaynağı olmuştur ve olmaya devam etmektedir.
Robert Koleji
